Ayrılık kaygısı ne zaman başlar?

Bebeğiniz siz odadan çıkınca ağlamaya, yabancı yüzlere daha temkinli bakmaya ya da kucağınızdan ayrılmak istememeye başladıysa, bu size “bana fazla mı alıştı?” gibi görünebilir. Oysa ayrılık kaygısı çoğu zaman bebeğin size bağımlı hale gelmesinden değil, zihinsel ve sosyal farkındalığının gelişmesinden kaynaklanır.

İlk aylarda bebek için dünya daha çok o anda gördüğü, duyduğu ve hissettiği şeylerden oluşur. Aylar ilerledikçe hafıza güçlenir; tanıdık yüzleri ayırt etmeye, bakım verenin yokluğunu fark etmeye ve “annem/babam şu an burada değil” bilgisini işlemeye başlar. Yaklaşık 6–9 ay civarında bu farkındalık daha belirginleşebilir; bazı bebeklerde 9–12 ay arasında yoğunlaşır. Aynı dönemde nesne sürekliliği gelişir: bebek, bir kişinin gözden kaybolduğunda tamamen yok olmadığını yavaş yavaş öğrenir ama geri dönüp dönmeyeceğini henüz yetişkin gibi sakin biçimde düzenleyemez.

Bu yüzden ayrılık anlarında ağlama ya da yabancıya mesafeli davranma çoğu zaman gelişimsel bir sinyaldir. Burada önemli olan bebeği “alışmasın” diye sert ayrılıklara zorlamak değil; kısa, öngörülebilir ve tekrar eden ayrılık deneyimleriyle “gidiyorum ama geri dönüyorum” bilgisini güvenli şekilde kurmasına yardım etmektir.